Νομοθεσία για Αλκοόλ και Οδήγηση

July 30, 2026|By Ευθύμιος Ψαρράς

Αλκοόλ και οδήγηση – Τι προβλέπει η ελληνική νομοθεσία;

Η οδήγηση υπό την επίδραση αλκοόλ αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την οδική ασφάλεια. Σύμφωνα με τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ), η κατανάλωση οινοπνεύματος επηρεάζει τα αντανακλαστικά και την ικανότητα ελέγχου του οχήματος, γι’ αυτό και η νομοθεσία προβλέπει αυστηρά όρια και κυρώσεις για τους παραβάτες.

Νομοθεσία για αλκοόλ και οδήγηση στην Ελλάδα

Βάσει του άρθρου 46 του νέου ΚΟΚ (Νόμος 5209/2025), απαγορεύεται η οδήγηση οχήματος από οδηγό, ο οποίος βρίσκεται υπό την επίδραση οινοπνεύματος, τοξικών ουσιών ή φαρμάκων που ενδέχεται να επηρεάζουν την ικανότητά του. Τα αρμόδια αστυνομικά και λιμενικά όργανα διενεργούν ελέγχους, στους οποίους οι οδηγοί υποχρεούνται να υποβάλλονται.

Τι ισχύει για επαγγελματίες οδηγούς;

Οι επαγγελματίες οδηγοί, καθώς και οι νέοι οδηγοί, υπόκεινται παραδοσιακά σε αυστηρότερα όρια συγκέντρωσης αλκοόλ (συνήθως 0,20 gr/l στο αίμα ή 0,10 mg/l εκπνεόμενου αέρα), δεδομένης της αυξημένης ευθύνης που φέρουν. Κατά την εκτέλεση του μεταφορικού έργου, η συμμόρφωση με τα ελάχιστα επιτρεπτά όρια είναι υποχρεωτική για τη διασφάλιση της προστασίας επιβατών και εμπορευμάτων.

Πόσο αλκοόλ επιτρέπεται στην οδήγηση;

Όρια αλκοόλ στο αίμα (BAC) σύμφωνα με τον ΚΟΚ

Σύμφωνα με τον νέο αυστηρότερο ΚΟΚ, ο ελεγχόμενος οδηγός θεωρείται ότι βρίσκεται υπό την επίδραση οινοπνεύματος όταν διαπιστώνεται το ελάχιστο όριο στον οργανισμό του. Συγκεκριμένα:

Το όριο ορίζεται σε 0,50 γραμμάρια ανά λίτρο αίματος (0,50 gr/l) και άνω, εάν η μέτρηση γίνει με τη μέθοδο της αιμοληψίας.
Αντίστοιχα, το όριο είναι 0,25 χιλιοστά του γραμμαρίου ανά λίτρο εκπνεόμενου αέρα (0,25 mg/l) και άνω, όταν χρησιμοποιείται συσκευή αλκοολομέτρου .

Διαφοροποίηση ανά κατηγορία οδηγών

Για συγκεκριμένες κατηγορίες, ο νομοθέτης είναι αμείλικτος: Νέοι οδηγοί (όσοι έχουν δίπλωμα για μικρό χρονικό διάστημα ή δεν έχουν συμπληρώσει συγκεκριμένο όριο ηλικίας) καθώς και οι επαγγελματίες οδηγοί, μοτοσικλετιστές και οδηγοί οχημάτων μεταφοράς επικίνδυνων φορτίων, αντιμετωπίζουν μειωμένα όρια (0,20 gr/l αίματος ή 0,10 mg/l εκπνεόμενου αέρα).

Αλκοτέστ: Πώς γίνεται και τι σημαίνουν τα αποτελέσματα;

Πώς λειτουργεί το αλκοολόμετρο;

Ο τακτικός τροχονομικός έλεγχος (αλκοτέστ) πραγματοποιείται συνήθως στον εκπνεόμενο αέρα μέσω εγκεκριμένων ηλεκτρονικών συσκευών αλκοολομέτρου. Ο οδηγός εκπνέει παρατεταμένα στο επιστόμιο της συσκευής και, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, καταγράφεται το ποσοστό αλκοόλ. Σε περιπτώσεις ατυχημάτων με σωματικές βλάβες ή θανατηφόρων τροχαίων, ο έλεγχος γίνεται υποχρεωτικά με αιμοληψία, και αν αυτό δεν είναι ιατρικά εφικτό, τότε χρησιμοποιείται το αλκοολόμετρο ή λαμβάνονται ούρα για τον έλεγχο τοξικών ουσιών.

Τι γίνεται σε περίπτωση άρνησης ελέγχου;

Η άρνηση υποβολής σε αλκοτέστ είναι εξαιρετικά επιβαρυντική. Σύμφωνα με το άρθρο 46 του ΚΟΚ, όποιος αρνείται να υποβληθεί σε έλεγχο για τη διαπίστωση της ύπαρξης οινοπνεύματος στον οργανισμό του (είτε με αιμοληψία είτε με αλκοολόμετρο), θεωρείται ότι έχει συγκέντρωση οινοπνεύματος άνω του 1,10 gr/l στο αίμα του. Αυτό σημαίνει ότι στον αρνητή επιβάλλονται αυτόματα οι αυστηρότερες δυνατές κυρώσεις, χωρίς καμία ελαφρυντική περίσταση.

Πρόστιμα και ποινές για οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ

Το άρθρο 46 του ΚΟΚ κατατάσσει τις παραβάσεις αναλόγως της συγκέντρωσης αλκοόλ στον οργανισμό και προβλέπει τις εξής κυρώσεις:

Όριο στο Αίμα (gr/l) και στον Αέρα (mg/l)	Κυρώσεις
Από 0,50 έως 0,80 gr/l με αιμοληψία ή από 0,25 έως 0,40 mg/l με αλκοολόμετρο	– Πρόστιμο 350 ευρώ – Αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας για 30 ημέρες
Από 0,80 έως 1,10 gr/l με αιμοληψία ή από 0,40 έως 0,60 mg/l με αλκοολόμετρο	– Πρόστιμο 700 ευρώ – Αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας για 90 μέρες
Μεγαλύτερο από 1,10 gr/l με αιμοληψία ή άνω των 0,60 mg/l με αλκοολόμετρο	– Πρόστιμο 1.200 ευρώ – Αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας και πινακίδων για 6 μήνες – Φυλάκιση 2 μηνών
Μεγαλύτερο από 1,10 gr/l με αιμοληψία ή άνω των 0,60 mg/l με αλκοολόμετρο εντός 2 ετών από προηγούμενη παράβαση	– Πρόστιμο 2.000 ευρώ – Αφαίρεση άδειας κυκλοφορίας για 5 χρόνια – Αφαίρεση πινακίδων για 6 μήνες – Φυλάκιση 6 μηνών

Αντίστοιχα, η οδήγηση υπό την επίδραση τοξικών ουσιών ή φαρμάκων τιμωρείται με φυλάκιση (τουλάχιστον 2 μηνών), χρηματική ποινή 200€ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης από 3 έως 6 μήνες με απόφαση δικαστηρίου.

Αλκοόλ και οδική ασφάλεια: Επιπτώσεις στην οδηγική συμπεριφορά

Η συγκέντρωση αλκοόλ στο αίμα επιβραδύνει τις αντιδράσεις του οδηγού, επηρεάζει την κρίση και την οπτική οξύτητα, και μειώνει τον συντονισμό των κινήσεων. Η αυστηρή τήρηση του ΚΟΚ και η αποφυγή οδήγησης έπειτα από κατανάλωση αλκοόλ αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την οδική ασφάλεια, προστατεύοντας τον ίδιο τον οδηγό, τους επιβάτες και τους υπόλοιπους χρήστες του οδικού δικτύου.

Προτεινόμενα Άρθα